De brandbestrijding is in Nederland van oudsher een taak van de gemeentebesturen. Vrijwel alle 443 gemeenten in Nederland beschikken dan ook over een eigen brandweerkorps, waarvan de grootte afhankelijk is van de omvang van de gemeente.

De zorg voor de Brandweer en de taken van de korpsen zijn vastgelegd in de Brandweerwet van 1985. Volgens die wet heeft de Brandweer tot taak: "het voorkomen, beperken en bestrijden van brand, het beperken van brandgevaar, het voorkomen en beperken van ongevallen bij brand en al hetgeen daarmee verband houdt; het beperken en bestrijden van gevaar voor mensen en dieren bij ongevallen anders dan bij brand; het beperken en bestrijden van rampen".

De brandweer is betrokken bij alle fasen van de brandbeveiliging en rampenbestrijding. Met behulp van pro-actie tracht men in de vroegste fase van de planning gevaren te voorkomen of vermijden. Met preventie tracht men branden of hun uitbreiding te voorkomen. Belangrijke hulpmiddelen daarbij zijn de in Nederland strenge bouwvoorschriften en brandbeveiligingsverordeningen. In de preparatieve fase zorgt men voor het onderhoud van brandkranen, de bereikbaarheid van wijken en objecten en het maken van aanvalsplannen. Daardoor is men na het uitbreken van een calamiteit voorbereid op de bestrijding daarvan. In deze fase wordt ook getraind en geoefend in de bestrijding van branden, ongevallen en rampen en gezorgd voor het juiste materieel en materiaal. De daadwerkelijke bestrijding van branden, ongevallen en rampen noemt men de repressieve taak. Als dan uiteindelijk de calamiteit bestreden is en de situatie onder controle gebracht, volgt de nazorg-fase.

Landelijk niveau

Regionale samenwerking

Toekomst